یوگا چیست؟ امروزه بسیاری از مردم یوگا را فقط به عنوان تمرینات کششی و انعطاف بدن میشناسند؛ اما حقیقت این است که یوگا بسیار فراتر از یک ورزش ساده است.
یوگا یک مسیر برای شناخت ذهن، آگاهی و خودِ حقیقی انسان است؛ مسیری که هزاران سال قدمت دارد و در طول تاریخ، از دل فلسفه، مدیتیشن، تنفس، انرژی و خودشناسی عبور کرده است.
یوگا چیست؟
«یوگا بیان آن چیزی که هستی نیست؛ راهی است برای اینکه بفهمی واقعاً چه کسی هستی.»
در زبان سانسکریت، واژهی «یوگا» از ریشهی «Yuj» گرفته شده و به معنای «اتحاد» یا «یکی شدن» است.
اتحاد ذهن، بدن و آگاهی.
واژهی یوگا از مفهوم «یوغ» هم الهام گرفته شده؛ وسیلهای چوبی که دو حیوان را به یک ارابه متصل میکرد تا هماهنگ با هم حرکت کنند.
در سنت یوگا، انسان معمولاً درگیر افکار، احساسات، عادتها و الگوهای تکراری ذهنی است.
یوگا تلاش میکند این بخشهای پراکنده را دوباره هماهنگ کند.
ریشههای یوگا
تاریخچهی یوگا را میتوان شبیه یک درخت بزرگ تصور کرد.
درختی که ریشههایش هزاران سال پیش، در دل تمدنها و جستجوی انسان برای شناخت خودش شکل گرفته است.
- مدیتیشن
- فلسفه و خودشناسی
- تنفس و انرژی
- تمرینهای فیزیکی
- مسیرهای مختلف آگاهی
تمام این شاخهها از یک ریشه آمدهاند: تلاش انسان برای عبور از رنج، آشفتگی ذهن و محدودیتهای درونی.
قدیمیترین نشانههای یوگا
قدیمیترین شواهد مربوط به یوگا به تمدن «دره سند» یا Indus Valley بازمیگردد؛ حدود ۵ هزار سال پیش در سرزمین هند امروزی.
روی مهرهای باستانی کشفشده در شهرهایی مثل موهنجودارو، تصاویری از انسانهایی دیده میشود که در حالتهایی شبیه مدیتیشن یا وضعیتهای یوگا نشستهاند.
بسیاری از پژوهشگران این تصاویر را از قدیمیترین نشانههای مرتبط با مدیتیشن و یوگا میدانند.
دورههای مختلف یوگا
یوگا در طول هزاران سال ثابت نمانده و در دورههای مختلف تغییر کرده است.
دوره ودایی
در ابتدا، یوگا با آیینها و متون مقدس هند باستان گره خورده بود.
دوره اوپانیشادها
بعدها تمرکز از مراسم بیرونی به دنیای درون انسان تغییر کرد.
- من واقعاً کی هستم؟
- ذهن چیست؟
- چرا رنج میکشیم؟
یوگای کلاسیک
در این دوره، پاتانجلی و یوگا سوتراها ظهور کردند و برای اولین بار یوگا به شکل یک سیستم منظم نوشته شد.
هاتا یوگا و تانترا
بعدها تمرکز بیشتری روی بدن، تنفس و انرژی به وجود آمد.
یوگای مدرن
در حدود صد سال اخیر، یوگا وارد غرب شد و شکل مدرنتری پیدا کرد.
پاتانجلی و یوگا سوتراها
یکی از مهمترین نقاط تاریخ یوگا، ظهور یوگا سوتراها بود.
یوگا سوتراها شامل حدود ۱۹۶ سوترا یا جملهی کوتاه است که به زبان سانسکریت نوشته شدهاند.
پاتانجلی تعریف معروف یوگا را اینگونه بیان میکند:
योगश्चित्तवृत्तिनिरोध
«یوگا، آرام کردن نوسانات ذهن است.»
در فلسفهی یوگا، ذهن دائماً درگیر فکر، خاطره، قضاوت، ترس و خیال است.
پاتانجلی معتقد است وقتی این آشفتگیها آرام شوند، انسان میتواند خودِ واقعی یا آگاهی خالص را تجربه کند.
یوگا؛ فراتر از ورزش
امروزه تحقیقات علمی زیادی نشان میدهند که تمرینهای یوگا میتوانند روی:
- فعالیت مغز
- سیستم عصبی
- شیمی بدن
- ژنتیک
تأثیر بگذارند.
اما در فلسفهی یوگا، هدف نهایی فقط سلامت بدن نیست.
یوگا تلاشی برای شکستن الگوهای ناخودآگاه ذهن و نزدیکتر شدن به خودِ حقیقی انسان است.
سوالات متداول درباره یوگا
آیا یوگا فقط ورزش است؟
خیر. در فلسفه یوگا، تمرینات فیزیکی فقط بخش کوچکی از مسیر آگاهی و شناخت ذهن هستند.
یوگا از کجا آمده است؟
ریشههای یوگا به هند باستان و تمدن دره سند بازمیگردد و قدمتی چند هزار ساله دارد.
پاتانجلی چه کسی بود؟
پاتانجلی فیلسوفی بود که یوگا سوتراها را تدوین کرد و مسیر کلاسیک یوگا را توضیح داد.
هدف اصلی یوگا چیست؟
هدف اصلی یوگا رسیدن به آرامش ذهن، آگاهی و شناخت خودِ حقیقی انسان است.
آیا یوگا به مدیتیشن مرتبط است؟
بله. مدیتیشن یکی از مهمترین بخشهای سنت یوگا و مسیر آرامسازی ذهن است.
دیدگاه خود را بنویسید